profilaktyka stomatologiczna
- dzieci
- dorośli
- podawać posiłki z małą ilością cukru, który jest doskonałą pożywką dla bakterii bytujących w jamie ustnej - bakterie te, w trakcie swoich procesów metabolicznych wydzielają kwasy i substancje toksyczne, mogące prowadzić do uszkodzenia struktur zęba i błony śluzowej dziąseł,
- pielęgnować zęby i dziąsła już od chwili narodzin,
Szczoteczki przeznaczone dla dzieci w 1 roku zycia mają bardzo miękką szczecinę lub są w całości wykonane z gumy (w pierwszych miesiącach życia do utrzymania higieny w jamy ustnej można używać ostrożnie suchej szpatułki z wacikiem). W 2 i 3 roku życia zaleca się używania szczoteczek z krótką i miękką główką oraz małym grubym uchwytem. Czyszczenie zębów przebiega wg schematu "od czerwonego do białego". Wyczyścić należ powierzchnie żujące zewnętrzne i wewnętrzne.
Pielęgnując zęby mleczne, należy zdawać sobie sprawę z ważnej roli, jaką odgrywają w prawidłowym rozwoju dziecka. Oprócz podstawowej funkcji narządu żucia i gryzienia pokarmów zapewniają dziecku prawidłową wymowę oraz przygotowują miejsce dla zębów stałych (mleczne zęby trzonowe powinny pozostać na swoich miejscach do 11-12 roku życia). Zęby mleczne nie są oporne na działanie kwasów, powstających w wyniku rozkłądu przez bakterie węglowodanów. Kwasy te uszkadzają i rozpuszczają szkliwo, prowadząc do rozwoju próchnicy. W celu ochrony zębów mlecznych należy pamiętać o ich regularnym myciu oraz płukaniu ust (lub używaniu bezcukrowej gumy do żucia) po każdym posiłku (także po zjedzeniu słodyczy).
W jamie ustnej dziecka rozpoczyna się wymiana uzębienia z mlecznego na stałe - proces ten trwa do 12 roku życia. Jest to okres, w którym należy zwrócić szczególną uwagę na kwestię ochrony i pielęgnacji zębów, przestrzeni międzyzębowych i dziąseł. Specjalnego nadzoru stomatologicznego wymaga "ząb sześciolatka" - stały ząb pojawiający się na końcach łuków zębowych (za ostatnimi zębami mlecznymi), który ma bardzo duże znaczenie dla prawidłowego rozwoju reszty uzębienia.
Jedną z metod zabepieczania delikatnych powierzchni zębów przed uszkodzeniami jest lakowanie. Podstawą profilaktyki pozostaje jednak dokładne i systematyczne czyszczenie zębów.
Wiek młodzieńczy to okres intensywnego rozwoju fizycznego i psychicznego dziecka, okres nowych fascynacji, wolności, szybkiego zycia. Szybkie jedzenie, wysokocukrowe napoje i notoryczny brak czasu na pielęgnację zębów sprzyjają stopniowemu pogarszaniu ich stanu. W przypadku znaczących zaniedbań dochodzi do demineralizacji zęba (biała plamka na jego powierzchni), która jest pierwszym etapem próchnicy. W przypadku braku interwencji terapeutycznej rozwija się pełnoobjawowa próchnica.
Należy pamiętać o regularnym usuwaniu złogów nazębnych i profesjonalnym czyszczeniu powierzchni zębów. W codziennej pielęgnacji należy przestrzegać zasady uzywania pasty z fluorem 2x dziennie, cotygodniowej fluoryzacji zębów specjalnym płynem lub żelem oraz stosowaniu 1x w miesiącu lakieru fluorkowego.
Podstawowymi problemami zdrowotnymi w tym okresie pozostają próchnica i parodontoza. Parodontoza jest ostrym zapaleniem dziąseł przebiegającym z uszkodzeniem struktur mocujących zęby w zębodołach. W celu proflaktyki obydwóch schorzeń, należy pamiętać o odpowiedniej higienie jamy ustnej (czyszczenie zębów, bezcukrowa guma do zucia, używanie pasty do zębów z fluorem). Bardzo ważnym elementem tych działań jest zmiana nawyków dietetycznych i związane z tym ograniczenie spozycia węglowodanów, które są źródłem agresywnych kwasów atakujących powierzchnię zęba. Warto przestrzegać następujących zasad: unikać spożywania słodkich przekąsek pomiędzy głownym posiłkami, myć zęby po każdym posiłku, zwrócić uwagę na ukryty cukier zawarty np. w napojach, sokach i nie spozywać pokarmów po wieczornym umyciu zębów.
98% osób w tym przedziale wiekowym ma próchnicę, 5 0% nosi protezy zębowe, a ponad 60% cierpi z powodu bólu mięśni żuwaczy i bólów stawów skroniowo-żuchwowych. Należy pamiętać o zachowaniu zasad higieny jamy ustnej (odpowiednio dobrana szczoteczka, pasta z fluorem, bezcukrowe gumy do żucia) oraz o ograniczenu spożycia węglowodanów. Bardzo ważnym elementem higieny jest odpowiednia pielęgnacja okolic szyjki zębów (! unikać mocnego szorowania, zwłaszcza zębów połozonych oddzielnie) oraz regularne wizyty w gabinecie stomatologicznym.
Opróćz nasilenia opisywanych powyżej problemów dochodzi kwestia odpowiedniej pielęgnacji protez zębowych. Głównym celem tego procesu jest usunięcie płytki nazębnej i zmniejszenie ryzyka rozwoju infekcji bakteryjnych i grzybiczych - służą do tego specjalne szczoteczki do protez i odpowiednie prepaty. Należy pamiętać, że proteza nie jest urządzeniem na całe życie i powina podlegać okresowym wymianom i naprawom.

Szczepienia